Long COVID bij kinderen

Auteur: Gretha van der Meer
Februari 2026

Ondanks dat een COVID-19-infectie bij kinderen vaak een mild verloop kent en er aanvankelijk werd gedacht dat COVID-19 weinig gevolgen had voor kinderen is het tegendeel voor een kleine groep kinderen waar. Want Long COVID (LC) komt ook voor bij kinderen en met verstrekkende gevolgen.

 

Hoe vaak komt Long COVID voor bij kinderen?
In de wetenschappelijke literatuur lopen de schattingen over hoe vaak Long COVID voorkomt bij kinderen sterk uiteen: van ongeveer 1% tot 45% (Basaca, 2025). Dit grote verschil komt vooral doordat onderzoekers verschillende definities van Long COVID hanteren en omdat de klachten die worden meegenomen per studie sterk kunnen verschillen.

De door de WHO gehanteerde definitie van Long COVID voor volwassenen is opgesteld in oktober 2021 en beschrijft klachten die ontstaan of aanhouden drie maanden na een doorgemaakte COVID-19 infectie en die minimaal 2 maanden aanhouden, zonder andere verklaring voor de klachten. Dezelfde definitie wordt pas sinds februari 2023 voor kinderen gehanteerd (Toepfner, 2024).

Een grote Italiaanse studie laat zien dat ongeveer 23% van de kinderen drie maanden na een coronabesmetting klachten houdt die passen bij Long COVID. Dezelfde studie laat zien dat de meeste kinderen daarna herstellen; de kans op Long COVID klachten 24 maanden na een doorgemaakte COVID-19 infectie was 7,1%. (Camporesi, 2024)

Op basis van gegevens uit het ONS-onderzoek van het Verenigd Koninkrijk zijn er in Nederland waarschijnlijk ruim 15.000 kinderen in de leeftijd van 2 t/m 16 jaar die langer dan drie maanden – lichte, milde of ernstige – beperkingen hebben door Long COVID, en ruim 20.000 in de leeftijd 17 t/m 24 jaar. (Bron C-support). Exacte cijfers ontbreken door het ontbreken van een adequate registratie.

 

Risicofactoren
Kinderen kunnen soms heel lang klachten van Long COVID houden, langer dan 18 maanden. Uit de Italiaanse studie (Camporesi, 2024) blijkt dat de kans hierop groter is bij:

  • een leeftijd ouder dan 12 jaar,

  • kinderen die al andere gezondheidsproblemen hebben,

  • een besmetting met de allereerste COVID-19-variant of de alfavariant,

  • meisjes.

Verscheidenheid aan symptomen
De symptomen van Long COVID bij kinderen lijken voor een deel op die van volwassenen maar er zijn ook verschillen. Dat komt onder andere doordat kinderen nog volop in ontwikkeling zijn op cognitief, sociaal en emotioneel gebied.  Langdurig ziek zijn kan daardoor grote gevolgen hebben voor hun ontwikkeling. Bovendien leidt langdurige schoolverzuim vaak tot achterstanden in de leerontwikkeling.

De meest voorkomende klachten van Long COVID bij kinderen zijn
vermoeidheid, concentratieproblemen en schoolverzuim. Daarnaast worden vaak ademhalingsklachten genoemd, zoals hoesten, kortademigheid en pijn op de borst. Ook hoofdpijn, spier- en gewrichtspijn en maag-darmklachten (misselijkheid, buikpijn en diarree) komen regelmatig voor. Verder kunnen kinderen last hebben van neurologische klachten, waaronder duizeligheid en geheugenstoornissen, die een negatieve invloed hebben op schoolprestaties en de cognitieve ontwikkeling. Ook psychologische problemen komen voor, zoals angst, somberheid, stemmingswisselingen en prikkelbaarheid. Deze kunnen verergeren door de stress van langdurig ziek zijn en het missen van normale activiteiten. Tot slot zijn slaapproblemen veel gemeld. (Basaca, 2025)

In een vroege studie (Buonsenso, 2022) bij 510 kinderen met aanhoudende klachten na een COVID-19-infectie, opgelopen tussen januari 2020 en januari 2021, werd middels online vragenlijsten hun mentale gezondheid in kaart gebracht. De studie is daarbij uitgegaan van kinderen met aanhoudend klachten vier weken na hun doorgemaakte COVID-19-infectie, wat niet overeenkomt met de WHO-definitie van Long COVID. Met een gemiddelde ziekteduur van 8,2 maanden zijn de data echter wel relevant. Bij 60,6% van de kinderen was er sprake van concentratiestoornissen, 45,9% had moeite informatie te onthouden, 40% had moeite dagelijkse taken uit te voeren, 32,7% had moeite informatie te verwerken en 32,7% van de kinderen hadden problemen met het kortetermijngeheugen. Meer dan de helft van de kinderen (54,7%) had minimaal drie van boven beschreven mentale klachten. Naast schoolverzuim dragen bovenbeschreven mentale klachten bij aan een achterstand in educatie wat door kan werken in de verdere schoolcarrière.

Subgroepen
Omdat de klachten bij LC zo uiteenlopen wordt bij de volwassenen onderzoek gedaan naar eventuele subgroepen. Het idee hierachter is dat elke subgroep mogelijk een andere oorzaak (pathogenese) heeft en daardoor ook een andere behandeling nodig kan hebben.

In haar proefschrift “The impact of pediatric post-COVID-19 condition. Navigating the long and winding road” (2025) onderscheidt Lieke Noij drie fenotypes (verschijningsvormen) bij kinderen met Long COVID, op basis van een analyse van 111 patiënten:

  • Groep 1: vooral meisjes (62 kinderen, mediane leeftijd 15 jaar; 74,2% meisjes) met klachten als inspanningsintolerantie, kortademigheid en reukstoornissen.

  • Groep 2: gelijke verdeling jongens-meisjes (33 kinderen, mediane leeftijd 13 jaar; 51,5% meisjes) met vooral slaapproblemen, geheugenverlies, maag-darmklachten en gewrichtsklachten.

  • Groep 3: vooral jongens (16 kinderen, gemiddelde leeftijd 11 jaar; 75% jongens) die relatief vaak koorts hebben, maar verder duidelijk minder symptomen (gemiddeld 5 tegenover 8 of 10 bij de andere groepen). Deze kinderen ervaren ook een lagere impact op hun dagelijks leven.

Deze indeling suggereert dat er mogelijk verschillende onderliggende mechanismen zijn die leiden tot Long COVID bij kinderen.

Oorzaken
Hoe Long COVID bij kinderen ontstaat is nog grotendeels onbekend. Recente onderzoeken bij volwassenen wijzen onder andere op een mogelijk ontregeld immuunsysteem (bijvoorbeeld door virale persistentie), veranderingen in microbioom, auto-immuniteit, stollingsstoornissen en afwijkingen in de bloedvaten en verstoringen in het autonome zenuwstelsel (zie op deze website bij “Ontstaan” onder de tab “Over Long COVID”). Of deze mechanismen ook bij kinderen een rol spelen, is nog onduidelijk. Bij kinderen is het bovendien moeilijker om hier onderzoek naar te doen, onder meer om ethische redenen.

Expertisecentra
Vanaf 1 februari 2025 zijn de eerste expertisecentra voor kinderen met Long COVID (ook wel post-COVID genoemd) in Nederland geopend in Amsterdam UMC, Maastricht UMC en UMC Utrecht. Deze centra richten zich specifiek op kinderen en jongeren met langdurige klachten na een COVID-19-infectie. Door de gebundelde expertise van de UMC’s op het gebied van zorg, onderzoek en onderwijs krijgen kinderen uit heel Nederland toegang tot diagnostiek en behandelingen volgens de meest recente wetenschappelijke inzichten.

Onderzoek
In de hele wereld maar ook in Nederland wordt onderzoek gedaan naar Long COVID bij kinderen. Omdat er geen landelijke registratie van lopende onderzoeken bestaat in Nederland is het moeilijk hiervan een overzicht te krijgen.

  • COPP-studie

In Nederland heeft vanuit het LUMC de COPP-studie (Clinical features of childhood infectieus diseases since the COVID-19 pandemic in Pediatric Patients) plaatsgevonden. Kinderartsen uit heel Nederland hebben daarbij onderzoek gedaan naar waarom kinderen soms wél ernstig ziek worden van een COVID-19-infectie. Uit dat onderzoek zijn meerdere publicaties voortgekomen die terug te vinden zijn op de website https://covidkids.nl/.

Conclusie uit de studies zijn:

-                Een ernstige acute COVID-19-infectie in kinderen heeft vaker Long COVID klachten tot gevolg dan een milde acute COVID-19-infectie. Risicofactoren voor het ontwikkelen van Long-COVID-klachten zijn een bestaande medische voorgeschiedenis, ziekenhuisopname vanwege de acute COVID-19-infectie en aanhoudende vermoeidheid 1 maand na een positieve COVID-19-test. (Lap, 2025)

-                In een vroeg nationaal onderzoek onder kinderartsen (publicatie 2021) is aan alle Nederlandse kinderartsen gevraagd hun ervaringen met Long COVID bij kinderen te beschrijven. Landelijk werden 89 kinderen beschreven met klachten passend bij Long COVID, in leeftijd variërend van 2 tot 18 jaar. 36% van deze kinderen had ernstige beperkingen in het dagelijks leven. De meest voorkomende klachten waren vermoeidheid (87%), benauwdheid (55%) en concentratieproblemen (45%) Uit dit onderzoek blijkt dat al in een vroeg stadium van de COVID-19-pandemie onder kinderartsen bekend was dat een COVID-19-infectie bij kinderen kan leiden tot aanhoudende en invaliderende klachten. (Brackel, 2021)

Aangezien een groot deel van de in Nederland lopende onderzoeken (deels) gefinancierd wordt door ZonMW zijn Long COVID onderzoeksprojecten op de website van ZonMW te vinden. Hieronder volgen de projecten opgestart bij (onder andere) kinderen met LC.

  • Lopende ZonMw projecten

1.      Effectiviteit van gepersonaliseerde getrapte zorg voor kinderen met post-COVID.

Dit onderzoek vindt plaats in 3 post-COVID-expertisecentra voor kinderen in Nederland (Wilhelmina kinderziekenhuis UMC Utrecht, Maastricht UMC, Amsterdam UMC). Projectleider: dr. S.L. Nijhof.

Dit onderzoeksproject heeft 3 doelen:

  • Het komen tot aanbevelingen voor “evidence-based” gepersonaliseerde symptoomgerichte behandeling van kinderen met post-COVID.

  • Identificatie van symptoomclusters en fenotypes (op grond van o.a. metingen met een app op de telefoon, een wearable en biobank data).

  • Evaluatie van het zorgpad voor kinderen met post-COVID en aanbevelingen voor overdracht naar de eerstelijns- en tweedelijnszorg.

 

2.     Pediatrische post-COVID uit de kinderschoenen.

UMC Utrecht. Hoofdonderzoeker dr. N. Eijkelkamp.

Multidisciplinair project waarin onder andere 100 verse en opgeslagen bloedmonsters van kinderen met post-COVID (8-18 jaar) en 50 gezonde controles worden onderzocht. Dit project heeft als doel fundamentele inzichten te geven in post-COVID bij kinderen. Het project probeert markers te vinden die:

  • kunnen helpen bij de objectieve diagnose van post-COVID bij kinderen.

  • informatie bieden over het waarschijnlijke verloop van de ziekte.

  • het mogelijk maken om onderscheid te maken tussen verschillende soorten post-COVID.

 

3.    De weg naar begrip van PEM in post-COVID.

Dit onderzoek wordt uitgevoerd door de afdeling Longziekten, Translationele Immunologie en Metabole Ziekten van het UMC Utrecht, de afdeling Bewegingswetenschappen van de Vrije Universiteit en de afdeling Psychologie van de Universiteit van Amsterdam. Projectleider: prof. Dr. L. Koenderman.

Dit project heeft als doel het onderzoek bij patiënten met de meest ernstige post-COVID thuis te organiseren. Hiermee worden overeenkomsten en verschillen tussen ernstig invaliderende ziekte en mild-tot-matige post-COVID in kaart gebracht om de ziekte beter te begrijpen en aangrijpingspunten te identificeren voor toekomstige behandeling. Daarnaast willen de onderzoekers de veranderingen beschrijven en begrijpen die ontstaan tijdens een acute verergering van de ziekte, ook wel postexertionele malaise (PEM) genoemd. 

4.    Mitochondriale oxygenatie als niet-invasieve ambulante test ter objectieve herkenning van PEM.

Dit project is een samenwerking tussen drie academische medische centra (Erasmus MC, UMC Utrecht, Amsterdam UMC) en een perifeer ziekenhuis (TerGooi). Projectleider: dr. F.A. Harms.

Het doel van deze studie is om een patiëntvriendelijke methode te ontwikkelen, waarmee PEM met een eenvoudige test objectief kan worden vastgesteld. Deze test meet zuurstofverbruik (mitoVO2) en zuurstofspanning (mitoPO2) in de mitochondriën (energiefabriekjes in de cellen) om de impact van inspanning vast te stellen. Het project richt zich hierbij op kinderen en volwassen patiënten die aan huis zijn gebonden. Secundair richt het project zich op een beter begrip van de onderliggende mechanismen die bijdragen aan PEM. Dit omvat de analyse van symptomen zoals vermoeidheid en benauwdheid, evenals onderzoek naar microcirculatie, bloedvaten, ontstekingsmarkers, stolling en mitochondriale functies.

  • Gefinancierd door Stichting Long COVID

Met financiering van Stichting Long COVID zijn Dr. Hanneke Willemen en collega’s (UMC Utrecht) in 2025 gestart met een studie om te onderzoeken of ontstekingen in het zenuwstelsel (ook wel neuro-inflammatie genoemd) zorgen voor veelvoorkomende Long COVID klachten zoals hersenmist, pijn en extreme vermoeidheid. In januari 2025 is deze studie uitgebreid met kinderen met neurocognitieve klachten bij Long COVID. In totaal kunnen 360 deelnemers van 8 tot 18 jaar meedoen. informatie over dit onderzoek staat op deze website bij “Onderzoeksconsortium” onder de tab “Onderzoek”.

Hanneke Willemen start begin 2026 een tweede onderzoek dat zich richt op wat er misgaat in het afweersysteem van kinderen met Long COVID. In dit onderzoek wordt gekeken naar twee belangrijke soorten witte bloedcellen die een rol spelen in de afweer: neutrofielen en monocyten. Eerste resultaten laten zien dat deze cellen bij kinderen met Long COVID anders reageren dan bij gezonde kinderen. Dit wijst erop dat het immuunsysteem uit balans kan zijn, wat mogelijk bijdraagt aan het aanhouden van klachten.

Wat dit onderzoek bijzonder maakt, is dat het bloed van kinderen direct vers wordt onderzocht, soms zelfs thuis met een mobiel laboratorium. Hierdoor blijven de afweercellen intact, is deelname aan het onderzoek minder belastend, en kunnen onderzoekers nauwkeurig meten welke genen in deze cellen aan of uit staan. Zo hopen zij beter te begrijpen wat er precies misgaat in het lichaam van kinderen met Long COVID en waar aangrijpingspunten liggen voor diagnose en behandeling.

Conclusie
Long COVID bij kinderen heeft een grote impact op hun fysiek, mentaal, sociaal en emotioneel functioneren. Omdat het ziektebeeld pas betrekkelijk kort bestaat is nog geen zicht op de gevolgen hiervan voor het volwassen leven. Verder wetenschappelijk onderzoek is zowel bij kinderen als volwassenen noodzakelijk om inzicht te krijgen in het ontstaan en de ontwikkeling van Long COVID in het lichaam, om markers te vinden om (pediatrische) Long COVID objectief te kunnen diagnosticeren en vervolgen en om uiteindelijk te komen tot een behandeling van deze ziekte.

Verdere informatie: website https://kinderenlongcovid.nl/

 

Bronnen

  • Basaca DG, Jugănaru I, Belei O, et al. Long COVID in Children and Adolescents: Mechanisms, Symptoms, and Long-Term Impact on Health-A Comprehensive Review. J Clin Med. 2025;14(2):378. Published 2025 Jan 9. doi:10.3390/jcm14020378

  • Brackel CLH, Lap CR, et al. Pediatric long-COVID: an overlooked phenomenon? Pediatr Pulmonol. 2021 Aug; 56(*):2495-2502

  • Buonsenso D, Espuny Pujol F, Munblit D, Pata D, McFarland S, Simpson FK. Clinical characteristics, activity levels and mental health problems in children with long coronavirus disease: a survey of 510 children. Future Microbiol. 2022;17(8):577-588. doi:10.2217/fmb-2021-0285

  • Camporesi A, Morello R, La Rocca A, et al. Characteristics and predictors of Long Covid in children: a 3-year prospective cohort study. eClinicalMedicine. 2024;76:102815. doi:10.1016/j.eclinm.2024.102815

  • Lap CR, Brackel CLH, et al. Post-COVID-19 condition in children: epidemiological evidence stratified by acute disease severity. Pediatr Res 2025; 97: 1016-1024

  • Noij L. The impact of pediatric post-COVID-19 condition: navigating the long and winding road. Proefschrift. Universiteit van Amsterdam 2025

  • Toepfner N, Brinkmann F, Augustin S, Stojanov S, Behrends U. Long COVID in pediatrics-epidemiology, diagnosis, and management. Eur J Pediatr. 2024;183(4):1543-1553. doi:10.1007/s00431-023-05360-y